Hơn 240.000 người sẽ bị loại khỏi chương trình NDIS sau thay đổi quy tắc

Chương trình Bảo hiểm Khuyết tật Quốc gia (NDIS) của Úc đang đứng trước những thay đổi mang tính bước ngoặt. Các tài liệu nội bộ mới được công bố đã tiết lộ một kế hoạch đầy tham vọng và gây tranh cãi của chính phủ liên bang, nhằm siết chặt quy trình quản lý và điều kiện tham gia, từ đó cắt giảm đáng kể số lượng người hưởng lợi trong bốn năm tới. Đây là một phần trong nỗ lực của chính phủ Albanese nhằm kiểm soát sự tăng trưởng chi phí của chương trình, vốn được dự báo sẽ trở nên không bền vững nếu không có các biện pháp can thiệp quyết liệt.

Theo những thông tin được tiết lộ, mục tiêu của chính phủ là đưa quy mô NDIS về mức khoảng 600.000 người vào cuối thập kỷ này, thay vì để con số tăng vọt lên hơn 900.000 người như các dự báo trước đó. Để hiện thực hóa mục tiêu này, dự kiến hơn 240.000 người hiện đang hoặc sẽ tham gia chương trình trước ngày 1 tháng 1 năm 2028 sẽ phải rời khỏi hệ thống NDIS vào giữa năm 2031. Thông tin chi tiết về các tin tức Úc mới nhất liên quan đến cải tổ NDIS đang thu hút sự quan tâm đặc biệt của cộng đồng.

Tại sao chính phủ cần thay đổi NDIS?

NDIS, khi mới được thiết kế, mang sứ mệnh cao cả là hỗ trợ cuộc sống cho những người khuyết tật. Tuy nhiên, sự phát triển vượt ngoài dự kiến đã khiến chi phí của chương trình trở thành một gánh nặng tài khóa lớn. Dự báo cho thấy nếu không có những can thiệp kịp thời và sâu rộng, chi phí hàng năm của NDIS sẽ leo thang từ mức 50 tỷ AUD hiện nay lên tới 117 tỷ AUD trong một thập kỷ tới.

Bộ trưởng Y tế Mark Butler nhấn mạnh rằng việc siết chặt tiêu chí là cần thiết để bảo đảm tính bền vững của chương trình trong dài hạn. Chính phủ dự định chuyển hướng phương thức xác định tư cách tham gia: thay vì dựa chủ yếu vào chẩn đoán y khoa như trước đây, hệ thống mới sẽ đánh giá dựa trên mức độ suy giảm chức năng thực tế của người tham gia trong các hoạt động sinh hoạt hàng ngày. Điều này có nghĩa là ngay cả khi một người có chẩn đoán khuyết tật, họ vẫn có thể bị từ chối nếu mức độ suy giảm chức năng không đáp ứng các tiêu chuẩn mới được thiết lập.

Chi tiết lộ trình thay đổi và tác động

Theo tài liệu được trình lên Thượng viện, quy trình này sẽ được thực hiện theo lộ trình cụ thể. Số lượng người tham gia NDIS dự báo sẽ đạt đỉnh ở mức 817.000 người vào năm tới, trước khi các quy tắc mới chính thức có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2028. Kể từ thời điểm đó, cuộc sàng lọc quy mô lớn sẽ bắt đầu.

Dự báo cho thấy có khoảng 33.000 người hiện đang trong chương trình sẽ bị đẩy ra khỏi NDIS trước ngày 30 tháng 6 năm 2028. Con số này sẽ tiếp tục tăng nhanh, đạt 125.000 người vào giữa năm 2029 và lên tới 241.000 người vào giữa năm 2031. Khi đó, tổng số người được NDIS hỗ trợ sẽ còn khoảng 598.000 người, một sự chênh lệch lớn so với con số 944.000 nếu giữ nguyên mô hình cũ.

Tranh luận và những quan ngại từ cộng đồng

Gói cải tổ này không chỉ dừng lại ở việc siết chặt tiêu chí đầu vào mà còn bao gồm các biện pháp cắt giảm ngân sách. Đáng chú ý, các đề xuất cắt giảm ngân sách cho các hoạt động tham gia xã hội, dân sự và cộng đồng dự kiến sẽ giúp tiết kiệm 13,2 tỷ AUD trong vòng bốn năm – khoản tiết kiệm lớn nhất trong toàn bộ kế hoạch. Nguồn kinh phí này vốn giúp người khuyết tật thuê nhân viên hỗ trợ để hòa nhập cộng đồng, giảm bớt sự cô lập xã hội.

Những người ủng hộ quyền lợi người khuyết tật, bao gồm đại diện của đảng Greens, đã bày tỏ sự phản đối mạnh mẽ. Họ cho rằng việc cắt giảm trên quy mô lớn này sẽ gây ra những hệ lụy nghiêm trọng trong đời sống hàng ngày của người khuyết tật. Thay vì tạo ra sự "hiệu quả" như chính phủ tuyên bố, nhiều người lo ngại rằng quy trình mới sẽ dẫn đến việc phải tái đánh giá thường xuyên, gia tăng rào cản hành chính và tạo ra sự lo âu thường trực cho người tham gia về việc liệu họ có còn nhận được hỗ trợ hay không.

Chính phủ khẳng định rằng những người không còn ở NDIS sẽ không bị bỏ mặc hoàn toàn và sẽ có một mạng lưới hỗ trợ khuyết tật cấp bang để thay thế. Tuy nhiên, các chi tiết cụ thể về mạng lưới hỗ trợ thay thế này vẫn chưa được hoàn thiện, khiến nhiều người đặt dấu hỏi về tính khả thi và chất lượng của các dịch vụ này trong tương lai.

Để cập nhật những diễn biến mới nhất về vấn đề này, độc giả có thể theo dõi thêm tại trang Facebook Người Việt Tại Úc. Đây chắc chắn sẽ là một chủ đề tiếp tục nhận được sự chú ý và tranh luận gay gắt trong thời gian tới, khi chính phủ tìm cách cân bằng giữa trách nhiệm tài chính và cam kết hỗ trợ cộng đồng yếu thế.

Tóm lại, cải tổ NDIS đánh dấu một sự chuyển dịch căn bản trong chính sách khuyết tật tại Úc. Dù mục tiêu kiểm soát chi phí là dễ hiểu, nhưng những tác động tiềm tàng đến hàng trăm ngàn người khuyết tật cần được xem xét một cách thấu đáo và nhân văn nhất, đảm bảo rằng không ai bị bỏ lại phía sau một cách bất công.